2.Çölyak Hastalığı Bilimsel Toplantısı Bursa'da Yapıldı

Geriye kalan %99 yani 495 bin kişi ise Çölyaklı olmasına rağmen  hastalığından habersizdir. Toplantıda gelişen bilimsel yöntemler ve testlerle artık çölyak hastalarının kolaylıkla tanı alabildikleri belirtildi "Innomed İlaç Ticaret ve Sanayi A.Ş firması Biocard'' Çölyak testi ile 5 dk içerisinde gebelik testine benzer bir test kartuşuna bırakılan 1 damlalık kanla sonuç alaınmaktadır. Testte ortaya cıkan durumun pozitif olması halinde hasta incelenecek biopsi ile kesin tanı  konulmaktadır.denilldi.

Türkiye'de her 100 insandan birinde görülebilen Çölyak hastalığını toplumda bilinirliğimi artırmak için ve insanları hastalığa ve hastalara duyarlı kılabilmek için 2. Bursa'da yapılan 'Çölyak Hastalığı Bilimsel Toplantısı' nda konuşan Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sema Aydoğdu, Türkiye'de henüz tanı alamamış en az 495 bin çölyak hastasının varlığından bahsederek bu hastaların büyük bir bölümününhastalıkla beraber yaşamlarını hasta olduklarını bilmeden sürdürdüklerini belirtti

Form - Sağlık ve Medikal Ürünleri A.Ş. firması, günümüzün en az bilinen ve bir okadar etkiili olan Çölyak hastalığına dair toplumda hastalığa karşı bilinç olusşturmak için Bursa Almira Otel'de doktorlara bir bilgilendirme toplantısı düzenlendi. Toplantıya konuşmacı olarak katılan Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sema Aydoğdu ile Uludağ Üniversitesi Çocuk Gastroenteroloji Hepatoloji ve Beslenme Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr.Tanju Başarır Özkan, Türkiye'de pek çok kişinin adını bile duymadığı Çölyak hastalığı ile ilgili dikkat çekici açıklamalar yaptı.

Bunun yanısıra Ege Çölyakla Yaşam Derneği'nin kurucusu ve aynı zamanda yönetim kurulu Başkanı olarak çalışmalar yapan Prof. Dr. Sema Aydoğdu, en iyi ihtimalle düşünüldüğünde, Türkiye'de 500 bin civarında Çölyak hastası olması gerektiğini belirtti. Buna rağmen, bilinen hasta sayısının 5 bin civarında olduğunu belirten Prof. Dr Sema Aydoğdu, geriye kalan 495 bin çölyaklı sağlıklı yaşamak ve hayatta kalabilmek için doktorları beklediğini belirterek, "Çölyak tüm dünyadaki doktorlarının korkulu rüyası haline geldi. Bu tanıyı hastaya koymak çok sorumluluk isteyen bir iş. Çünkü bu hastalar çölyak tanısını aldıktan sonra ömrünün sonuna kadar glutensiz gıdaları tüketmek zorunda kalıp Türkiye'de bir çok sıkıntıyla karşılaşıyorlar. Öte yandan tanı konulamaması hastayı ileride lenfoma kanser riski dahil birçok hastalığa açık hale getirmektedir." dedi,

"Avrupa da Çölyak Testi Gebelik Testi Gibi Sık Kullanılan Her Evde Bulunabilecek Bir Test İken Türkiye'de Bu Testten Doktorların Bile Henüz Haberi Yok "

Türkiye'de sıklıkla tercih edilen buğday unu  beslenmesine de değinen Prof. Dr. Sema Aydoğdu, "Bizler henüz memeden kesilmeyen çocuklarımıza daha barsak sistemi bile gelişmeden hemen bisküvi ezmeleri vermeye başlıyoruz. Minicik yavrularımız daha o yaşlarda glutenle tanışıyor. Çölyak tanısı için süreçlerin çok iyi yönetilmesi gerekir. Farklı belirtilere çok dikkat etmek gerekir. Çok  farklı dallardan hekimlerimiz bu farklı belirtiler ile karşılaşabilir. Türk toplumunun bu hastalığa alışması lazım. Batılılar anında sonuç veren Biocard çölyak testini evlerinde kullanıyorlar. 

Biz ise daha doktorlarımıza yeni yeni anlatıyoruz. Bu hastalığın tek bir tedavi yolu var, o da ömür boyu glutensiz ürünlerle diyet yapmaktır. Bu hastalara tanı koyma süresi geciktiği zaman ölüme kadar gidebiliriler. Teşhis sonrası artık biz buna çölyak hastalığı değil, Çölyaklı hayat tarzı diyoruz. Çünkü bu insanlar diyetlerine sadık kaldığı müddetçe hiçbir sorun yaşamadan yaşantılarına devam ediyorlar'' diye söyledi.

"Çölyaklılar Ürün Etiketlerini Çok İyi Okumalılar"

İnce barsak hastalığı olan Çölyak hastalığının hasta kişilerin buğday, arpa, çavdar ve yulaf gibi gluten denen bir protein maddesini içeren tahıllarla beslenilmesiyle ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Sema Aydoğdu, "Bir çay kaşığının 8'de biri kadar un bile Çölyak hastalarına çok büyük zararlar veriyor. Günlük beslenmemizde sıklıkla yer alan ekmek ve her insanın severek yediği, pasta, kek ve tatlı çeşitleri ile gofret çikolata, makarna bisküvi, irmik, un gibi pek çok hazır gıdalarda gluten içeren bu tahıllar yer almaktadır. Maalesef marketlerdeki tüm gıda ürünlerinin de yüzde 80'i gluten içeriyor Ayrıca gluten raf ömrünü uzatıcı olarak kullanılıyor. Kırmızı ete bile artık gluten koyuluyor.

Çölyak hastaları  marketten alacakları eti bile 'içinde supleks var mı' diye sorması gerekiyor. Çölyaklılar iyi bir etiket okuyucusu olmak zorunda. Bu durum bazen bu kişilerde etiket okuma hastalığına dahi yol açabiliyor" dedi.

Türkiye'de toplumumuzun çok büyük bir kesiminin Çölyak hastalığından habersiz olduğunu belirten Prof. Dr. Sema Aydoğdu, çölyak hastalığının farkındalık oranı yüzde 16 olarak belirlendiğini

ifade ederek, "Sivil hareket çok önemli. Doktorlarımızın Çölyak hastalığını dikkate alması lazım. Bu hastalar en temel ihtiyaçlarını bile zorlukla karşılıyor. Dışarıda hiç bir şey yiyip içememektedir. Bu insanlarımız 9 yıl önce ise yiyecek hiçbir şeyleri yoktu. Artık yavaş yavaş glutensiz unla yapılmış ekmekten baklavaya, makarnadan pastaya kadar pek çok glutensiz gıdayı bulabiliyorlar. Bu olumlu gelişmeler doktorların, hastaların ve derneklerin ortak çalışmaları sayesinde oldu" diye söyledi.

"Hastalık Sürekli Değişiklik Gösteriyor"

Konuşmacı olarak katılan Prof. Dr. Tanju Başarır Özkan çölyak hastalığını bukalemuna benzetti. Hastalığın klasik olarak 2 yaşın altındaki çocuklarda şu belirtilerle ortaya çıktığını söyledi. Kişilerde karın ağrısı ve karın şişliği, ishal, büyüme geriliği gibi besin maddelerinin emilememesine bağlı olarak ortaya çıkan beslenme bozuklukları olarak kendini gösterdiğini söyleyen Prof. Dr. Tanju Özkan sözlerine şu şekilde devam etti.

"Tabi bunlar bu hastalığın klasik nedenleri. Tek belirtileri olan veya hiç belirtisi olmayan vakaların giderek arttığını biliyoruz. Çocuk  gastroenterolojisine endoskopinin de girmesiyle hastalığın tanısı özellikle son 10 yılda giderek artmış durumda. Bu sebeple bundan 15 yıl önce sıklığı Avrupa'da binde bir, 300'de bir tanımlanan hastalığın şimdi güney ve orta Avrupa ile Finlandiya örneklerine benzer şekilde Türkiye'de de yüzde 1 civarında olduğunu düşünüyoruz".

Türkiye'de bu hastalıkla ilgili ilk taramanın 1998 yılında yapıldığını belirten Prof. Dr. Özkan, "O zaman yapılan taramalarda da Çölyak hastalığının görülebilirlik oranını yüzde birdir demiştik . Ama bizler tüm olguları daha detaylı tarama imkanımız olsaydı bu oranın daha da artacağını düşünüyoruz. Özellikle biz çocuk hekimleri tarafından bilinen bir hastalık olduğu için bu hastalığa daha yatkınız. Ama tüm hekim gruplarının, erişkin branşları da dahil olmak üzere çölyak hastalığını düşünmeleri ve tanıya gitmesi gerekiyor. Çünkü bu bukalemun gibi bir hastalık. Çok çeşitli bulgularla seyredebiliyor. Klasik olgular dışında. Bizler hekim arkadaşlarımızın ve sağlıkla ilgilenen kişilerin dikkatini bu noktaya çekmek ve buna konuda düşünmelerini istiyoruz. Şayet hasta diyete uymazsa barsak kanserine kadar giden komplikasyonlar ile karşılaşabilir. Bunlar kısa vadede değil de uzun vadede olduğu için önemsenmiyor" diye söyledi.

Hızlı Çölyak testini Türkiye'de dağıtan Innomed İlaç Ticaret ve Sanayi A.Ş firması Satış Müdürü Mehmet Alabaş, "İnsanların rahatlıkla tüm eczanelerde bulabilecekleri Biocard hızlı çölyak testi sayesinde 5 dakika içinde ön tanı alıp yapılacak biopsi ile çölyak hastası olup olmadığını hemen öğrenebiliyorlar. Parmaktan alınan bir damla kanla kişi, laboratuar ortamına gerek görmeden güvenilir, hızlı ve ucuz bir yöntemle çölyak hastası olup olmadığının ön tanısını alabiliyor ve tanı biopsi ile kesinleştiriliyor " diye söyledi.